Page 39 - Jafnrétti - Ritröð um grunnþætti menntunar

Grunnþættir menntunar
37
Undir sjónarmið Freyju tekur Dóra S. Bjarnason (2012) í ávarpi á alþjóðlegum
vef þeirra sem berjast fyrir mannréttindum fólks með fötlun. Hún segist hafa
komist að þeirri niðurstöðu að það sé eitt mikilvægasta hlutverk 21. aldarinnar að
breyta skólakerfinu í átt til lýðræðislegri skóla án aðgreiningar. Aðeins þannig sé
hægt að vinna gegn mismunun. Dóra bendir á að ójöfnuður og mismunun eru ógn
við lýðræði og samfélög og að við verðum að læra að hugsa upp á nýtt, að fagna
frávikumog virða fjölbreytileika. Mörg sjónarmið eru uppi um skóla án aðgreiningar
í ljósi fenginnar reynslu og mikilvægt að þróa þær lausnir sem best duga.
Hlutverk og sjónarhorn í leikrænni tjáningu á góðri sögu
Byggt er á einfaldri aðferð í nokkrum skrefum.
• Sagan er valin eða samin.
• Sagan er rædd og leitast við að láta börnin draga fram þemu og álitamál sem hún
kann að geyma.
• Spurt er lykilspurninga um þemu og álitamál sem dregin voru fram. Spyrja má um
tengsl, líðan eða atburði.
• Velja þarf sjónarhorn til að segja söguna frá. Ef sagan af Rauðhettu hefur orðið
fyrir valinu, gæti sjónarhornið verið Rauðhettu, úlfsins, ömmunnar, veiðimannsins
eða móðurinnar sem sendir Rauðhettu eina út í skóg.
• Börnin leika, tvö og tvö saman, sjónarhornið sem þau kjósa sér og tengja það
þemum og lykilspurningum sem þau hafa sjálf sett fram. Þau þurfa að lýsa
persónum og þeim tilfinningum sem þau finna í mismunandi hlutverkum.
• Hlutverk kennarans getur verið að stökkva inn í aðstæður og spyrja gagnrýninna
og uppbyggjandi spurninga en kennari getur líka verið aukapersóna í leikritinu með
víðtækara leyfi til inngripa en aðrir.
Að hluta byggist aðferðin á að börnin finni lausnir sem henta öllum. Þegar unnið er á
þennan hátt er æskilegt að þau skiptist á að leika hlutverkin. Önnur leið er að börnin
skiptist á að vera í sviðsljósinu. Þegar þau eru í sínu hlutverki fá hin börnin að spyrja
þau út í orð og athæfi. (Af hverju viltu borða ömmu og Rauðhettu? Hvernig er að vera
blindur? Hvers vegna …)