Page 30 - Jafnrétti - Ritröð um grunnþætti menntunar

JAFNRÉTTI
28
Fordómar
Samkvæmt rannsóknum Debru Van Ausdale og Joe R. Feagin (2001) á
kynþáttahugmyndum leikskólabarna í Bandaríkjunum eru börn allt niður í þriggja
ára aldur með mjög skýrar hugmyndir um eiginleika sem eiga að einkenna fólk
eftir litarhætti. Börn og unglingar fá sömu skilaboð og aðrir frá umhverfi sínu
og því ætti síst að koma á óvart að þau geri viðhorf sem í þeim felast að eigin
skoðunum. Veruleiki íslenskra barna er að sjálfsögðu ekki sá sami og bandarískra
barna en engu að síður er afþreyingarefni og margt fleira í umhverfi þeirra að
ýmsu leyti það sama. Svipaðar hugmyndir um eiginleika tengda húðlit geta því
komið fram hjá íslenskum börnum.
Að búa í nýju landi
Oft er talað um að þeir sem setjast að í nýju landi fari í gegnum fjögur stig
aðlögunar:
Fyrsta stigið nær yfir fyrstu vikurnar í nýja landinu og þá er einstaklingurinn
oftast heillaður af þessu framandi landi og menningu og nýtur þess að uppgötva
nýja hluti.
Annað stigið tekur við þegar einstaklingurinn þarf að fara að takast á við
amstur daglegs lífs. Það stig getur einkennst af neikvæðu viðhorfi til landsins.
Tungumálaörðugleikar, skólasókn, innkaup og hversdagslegustu úrlausnarefni
reyna á þolrifin. Á þessu stigi er oft eins og innfæddir sýni lítinn skilning á þeim
erfiðleikum sem innflytjandinn á við að glíma.
Á þriðja stiginu fer einstaklingurinn að geta tjáð sig meira og betur á tungumáli
heimamanna og tileinkar sér viðeigandi hegðun í samfélaginu.
Á fjórða og síðasta stiginu er innflytjandinn farinn að hegða sér í takt við
samfélag innfæddra og þarf ekki lengur að setja sig í sérstakar stellingar til
að falla í hópinn. Hann hefur gert siði og hegðun fólks í nýju heimkynnunum að
sínum.
Fáið nemendur til að skoða viðhorf yfirvalda og fólks almennt til einstaklinga
og hópa sem glíma við aðlögun að nýju samfélagi. Eru viðhorfin misjöfn eftir
uppruna innflytjenda og taka þau breytingum eftir því sem betur gengur að laga
sig að nýjum heimkynnum?